سرطان پستان ممکن است در مردان نیز ایجاد شود. در مردان ، در هر سنی ، احتمال ایجاد سرطان سینه وجود دارد ولی معمولاً در سنین بین 60 و 70 سال این عارضه بیشتر تشخیص داده می شود. سرطان پستان در آقایان کم تر از 1 درصد از همه موارد سرطان سینه را شامل می شود. سرطان پستان در مردان ، بیماری است که سلول های بدخیم ( سرطانی ) در بافت پستان تشکیل می شوند. در ادامه این مقاله به بررسی این موضوع بیشتر خواهیم پرداخت.
انواع سرطان پستان در مردان
- کارسینوم ارتشاحی مجاری شیری : سرطانی که به آن سوی سلول های لایه پوشاننده مجاری گسترش یافته است. اکثر مردان مبتلا به سرطان پستان ، این نوع سرطان را دارند.
- کارسینوم درجا مجاری شیری : سلول های غیر طبیعی که در جدار مجرا یافت می شود ؛ این نوع سرطان ، سرطان داخل مجرا هم نامیده می شود.
- سرطان التهابی پستان : نوعی از سرطان سینه که در آن پستان ها قرمز و متورم بهنظر می رسند و گرمی احساس می شود.
- بیماری پاژه نوک پستان : توموری که از مجاری نزدیک نوک پستان تا سطح نوک پستان رشد کرده است.
- کارسینوم لوبولار درجا : سلول های غیر عادی موجود در یکی از لوب ها یا بخش های پستان ، که گاهی در زنان ایجاد می شود ، در مردان دیده نشده است.
علتهای ابتلا به سرطان پستان در آقایان چیست؟
علت های ابتلا به سرطان پستان در آقایان به طور کامل مشخص نیست ، اما چندین عامل و شرایط وجود دارند که می توانند ریسک ابتلا را افزایش دهند. مهم ترین علت ها و عوامل مرتبط عبارتند از:
- تغییرات هورمونی : افزایش سطح هورمون استروژن یا کاهش تستوسترون در مردان می تواند خطر ابتلا به سرطان پستان را افزایش دهد. این تغییرات ممکن است به دلیل بیماری های کبدی ، درمان های هورمونی یا مشکلات غدد درون ریز ایجاد شود.
- سن بالا : سرطان پستان در مردان اغلب در سنین بالاتر معمولا بالای ۶۰ سال رخ می دهد ، هرچند ممکن است در سنین پایین تر هم مشاهده شود.
- ژنتیک و سابقه خانوادگی : وجود سابقه سرطان پستان در خانواده ، خصوصاً در بستگان نزدیک مثل مادر ، خواهر یا پدر ، ریسک را بالا می برد. جهشهای ژنتیکی در ژنهای BRCA1 و BRCA2 نقش مهمی در بروز سرطان پستان مردان دارند.
- قرارگیری در معرض پرتوها : مردانی که در معرض پرتودرمانی در ناحیه قفسه سینه قرار گرفته اند ، احتمال بیشتری برای ابتلا دارند.
- چاقی : چاقی می تواند منجر به افزایش سطح استروژن در بدن شود که ریسک ابتلا به سرطان پستان را بالا می برد.
- بیماری های کبدی مزمن : بیماری هایی مانند سیروز کبدی می توانند تعادل هورمون ها را به هم بزنند و احتمال ابتلا را افزایش دهند.
- مصرف داروهای هورمونی : استفاده طولانی مدت از داروهایی که تعادل هورمونی را تغییر می دهند مانند استروژن ها ، ممکن است ریسک را افزایش دهد.
- سندروم کلاین فلتر : این بیماری ژنتیکی که باعث وجود یک کروموزوم X اضافه در مردان می شود با افزایش ریسک سرطان پستان همراه است.
- عوامل محیطی و سبک زندگی : مصرف الکل زیاد ، سیگار کشیدن و قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص نیز می تواند ریسک ابتلا را افزایش دهد.
عواملی که خطر سرطان پستان در آقایان را افزایش می دهد
هر چیزی که خطر ابتلا به یک بیماری را افزایش دهد ، عامل خطرناک نامیده می شود. داشتن عوامل خطرزا به این معنی نیست که شما مبتلا به سرطان خواهید شد و نداشتن عوامل خطرناک به معنی مبتلا نشدن به سرطان نیست. آنها که فکر می کنند در معرض خطر هستند ، باید با جراح سینه خود مشورت کنند. بعضی از این ریسک فاکتورها عبارتند از :
- قرار گرفتن در معرض پرتو ( تشعشع )
- ابتلا به یک بیماری که با مقادیر بالای استروژن در بدن مربوط است ، مثل سیروز کبدی یا سندرم کلاین فلتر (یک اختلال ژنتیک)
- داشتن چندین خویشاوند زن مبتلا به سرطان پستان ، بهخصوص خویشاوندانی که در ژن BRCA-2 آنها تغییری وجود دارد.
علائم اولیه سرطان پستان در مردان
علائم اولیه سرطان پستان در مردان معمولا به صورت یک توده یا برجستگی غیرطبیعی در بافت پستان ظاهر می شود که معمولا بدون درد است و به مرور زمان بزرگ تر می شود. این توده ممکن است در زیر نوک پستان یا اطراف آن لمس شود و به دلیل سختی یا چسبندگی به بافت های اطراف ، قابل توجه باشد. همچنین ممکن است تغییراتی در پوست پستان دیده شود مانند قرمزی ، تورم یا فرورفتگی پوست که شبیه به پوست پرتقالی به نظر می رسد. گاهی نوک پستان ممکن است دچار ترشح مایع غیرطبیعی شود که می تواند شفاف ، خونی یا چرکی باشد. درد یا حساسیت در ناحیه پستان ، تورم غدد لنفاوی زیر بغل و تغییر شکل نوک پستان از دیگر علائم هشداردهنده است که باید به آن توجه کرد. به طور کلی ، هر گونه تغییر غیرمعمول در ظاهر یا حس پستان ها در مردان باید جدی گرفته شود و برای بررسی های بیشتر به پزشک مراجعه شود ، زیرا تشخیص زود هنگام نقش مهمی در درمان موفقیت آمیز سرطان پستان دارد.
تشخیص سرطان سینه در آقایان
در سرطان پستان مردان ، ممکن است تودهها و سایر علائم ایجاد شوند. سایر وضعیت ها نیز می تواند باعث بروز علائمی مشابه شوند. اگر تغییراتی در پستان ها مشاهده شود ، پزشک باید آن را معاينه کند. برای تشخیص آزمایش ها و روش های زیر ممکن است بهکار رود :
نمونه برداری یا برداشت سلول ها یا بافت ها به نحوی که توسط آسیب شناس برای بررسی علایم سرطان در زیر میکروسکوپ قابل دیدن باشند. انواع نمونه برداری عبارتند از :
- نمونه برداری با سوزن نازک (FNA) : برداشت بافت یا مایع با استفاده از یک سوزن نازک.
- نمونه برداری با سوزن ضخیم : برداشت بافت با استفاده از یک سوزن پهن.
- نمونه برداری با برش : برداشت کل توده بافت.
آزمایش گیرنده های استروژن و پروژسترون : آزمایشی است برای اندازه گیری میزان گیرنده های پروژسترون و استروژن (هورمونها) در بافت سرطانی. اگر در پستان ، سرطان سینه آقایان تشخیص داده شود ، بافت تومور ، برای تشخیص اینکه آیا استروژن و پروژسترون می توانند بر روی رشد سرطان تأثیر بگذارند یا نه ، در آزمایشگاه بررسی می شود. نتایج این آزمایش نشان می دهد که آیا هورمون درمانی می تواند رشد سرطان پستان در آقایان را متوقف کند يا نه.
تست HER-2 : تستی برای اندازهگیری میزان HER-2 در بافت پستان. HER-2 یک پروتئین فاکتور رشد است که سیگنال های رشد را به سلول ها ارسال می کنند. وقتی سرطان تشکیل می شود ، سلول ها ممکن است مقدار زیادی از این پروتئین بسازند که موجب رشد سلول های سرطانی بیش تر می شود.
اگر در پستان ، سرطان تشخیص داده شود ، بافت غده در آزمایشگاه بررسی می شود تا بفهمیم مقدار زیادی HER-2 در سلول ها وجود دارد یا نه. نتایج آزمایش نشان می دهد که آیا درمان آنتی بادی تک دودمانی می تواند رشد سرطان را متوقف کند يا نه.
درمان سرطان پستان در آقایان
گونه های متعددی از درمان برای مردان مبتلا به سرطان پستان وجود دارد. بعضی درمان ها استاندارد هستند (درمانهای رایج) و بعضی از انواع درمان در حال آزمایش شدن در پژوهش های بالینی هستند. پژوهش های بالینی درمان مطالعه های تحقیقاتی هستند که به پیشرفت درمانهای متداول کمک می کنند یا اطلاعاتی درباره درمان های جدید بیماران مبتلا به سرطان به دست می آورند. وقتی پژوهش های بالینی نشان دهند که یک درمان جدید بهتر از درمان استاندارد است ، آن درمان جدید احتمالاً به درمان استاندارد تبدیل می شود.
برای بعضی از بیماران ، شرکت در پژوهش های بالینی ممکن است بهترین انتخاب درمان باشد. بسیاری از درمان های استاندارد امروزی بر پایه پژوهش های بالینی گذشته بنا شده اند. بیمارانی که در پژوهش های بالینی شرکت می کنند ، يا درمان استاندارد دریافت می کنند یا جزء اولین کسانی هستند که درمان جدید را تجربه می کنند.
بیمارانی که در پژوهش های بالینی شرکت می کنند به بهبود روشهای درمان سرطان پستان در آقایان ، در آینده هم کمک می کنند. حتی زمانیکه پژوهش های بالینی به درمان های جدید مؤثر نمی انجامند ، اغلب به پرسش های مهمی پاسخ می گویند و به حرکت رو به جلوی تحقیقات کمک می کنند.
بعضی پژوهش های بالینی فقط بیمارانی را در برمی گیرند که هنوز درمانی دریافت نکرده اند. سایر پژوهش ها درمان را برای بیمارانی آزمایش می کنند که سرطان آن ها بهبود نیافته است. پژوهش های بالینی ای هم وجود دارند که راه های جدید جلوگيری از بازگشت (عود) سرطان یا کاهش عوارض جانبی درمان سرطان را ارزیابی می کنند.
چهار نوع درمان متعارف (استاندارد) برای درمان مردان مبتلا به سرطان سینه آقایان بهکار میرود :
جراحی
جراحی برای مردان مبتلا به سرطان پستان معمولاً پستان برداری رادیکال اصلاح شده Modified Radical Mastectomy است. (برداشت پستان ، تعداد زیادی از غدد لنفاوی زیر بغل ، حاشیه بالای ماهیچه های قفسه سینه و گاهی قسمتی از ماهیچه های دیواره قفسه سینه).
جراحی نگهدارنده پستان ، جراحی برای برداشت سرطان است نه برداشت خود پستان که این جراحی نیز برای بعضی مردان مبتلا به سرطان سینه انجام می شود. توده برداری برای برداشت تومور و مقدار اندکی از بافت طبیعی اطراف آن استفاده می شود. بعد از جراحی سرطان پستان آقایان ، پرتودرمانی تجویز می شود تا هرگونه سلول های سرطانی باقی مانده از بین بروند.
شیمی درمانی
شیمی درمانی نوعی درمان سرطان پستان در آقایان با استفاده از داروها است که رشد سلول های سرطانی را با کشتن سلول ها یا توقف تقسیم آن ها ، متوقف می سازد. وقتی شیمی درمانی بهصورت خوراکی دریافت می شود یا به داخل رگ یا ماهیچه تزریق می شود ، داروها وارد جریان خون می شوند و می توانند بر سلول های سرطانی سراسر تأثير بگذارند (شیمی درمانی سیستمیک. وقتی شیمی درمانی بهطور مستقیم در کانال نخاعی ، یک اندام یا حفره بدن مثل شکم انجام می شود ، داروها بهطور عمده بر سلول های سرطانی همین نواحی اثر می گذارند (شیمی درمانی موضعی). روش تجویز شیمی درمانی به نوع و مرحله سرطان در حال درمان بستگی دارد.
هورمون درمانی
هورمون درمانی نوعی درمان سرطان سینه در مردان است که در آن هورمون ها از بین می روند یا عملکرد آنها مسدود و رشد سلول های سرطانی متوقف می شود. هورمون ها مواد ساخته شده توسط غدد هستند و یا گردش خون ، در بدن جریان می یابند. بعضی هورمون ها می توانند موجب رشد سرطان های معینی شوند. اگر آزمایش ها نشان دهند که در سلول های سرطانی مناطقی وجود دارد که هورمون ها قادرند به آنها وصل شوند (گیرندهها)، از داروها ، جراحی با پرتودرمانی برای کاهش تولید هورمون ها یا توقف عملکرد آن ها استفاده می شود.
پرتو درمانی
پرتو درمانی نوعی درمان است که در آن از پرتوهای ايكس (X) با انرژی بالا یا سایر انواع پرتو برای کشتن سلول های سرطانی یا جلوگیری از رشد آنها استفاده می شود. دو نوع پرتودرمانی وجود دارد. پرتودرمانی خارجی که با استفاده از یک دستگاه خارج از بدن ، پرتو به طرف توده سرطانی فرستاده می شوند. پرتودرمانی داخلی که با استفاده از مواد رادیواکتیو موجود بر روی سوزن ها ، لوله های نازک ، دانه ها (Seeds) ، سیم ها یا کاترها مستقیما داخل یا نزدیک سرطان قرار می گیرند. تجویز نوع پرتو درمانی به نوع و مرحله سرطان در حال درمان بستگی دارد.
تفاوتهای سرطان پستان در مردان و زنان چیست؟
سرطان پستان در مردان و زنان از نظر شیوع ، ساختار بافتی و درمان تفاوت هایی دارد. به صورت کلی سرطان پستان در زنان شایع تر بوده این در حالی است که کمتر از 1 درصد موارد آقایان سرطان سینه می شوند. بافت پستان در مردان شامل بافت چربی و همبند است ، در حالی که در زنان بافت غددی و داکت ها نیز وجود دارد. علائم در مردان شامل توده در پستان و تغییرات در نوک پستان است. درمان ها مشابه هستند و شامل جراحی ، شیمی درمانی و پرتو درمانی است ، اما به دلیل نادر بودن این بیماری ، تحقیقات کمتری برای مردان وجود دارد.
آیا تغذیه و سبک زندگی بر روی سرطان پستان در آقایان تاثیر دارد؟
بله ، تغذیه و سبک زندگی می توانند تاثیر قابل توجهی بر روی سرطان سینه در آقایان داشته باشند. مصرف غذاهای غنی از آنتی اکسیدان ها ، ویتامین ها و مواد معدنی می تواند به تقویت سیستم ایمنی و کاهش خطر سرطان کمک کند. رژیم های غذایی با چربی های اشباع و ترانس می توانند خطر بروز سرطان را افزایش دهند ، بنابراین مصرف چربی های سالم مانند روغن زیتون و ماهی های چرب توصیه می شود. چاقی و اضافه وزن با افزایش خطر ابتلا به سرطان مرتبط است ، لذا نگهداری وزن سالم از طریق تغذیه متعادل و ورزش منظم اهمیت زیادی دارد. فعالیت بدنی منظم می تواند به کاهش خطر و بهبود وضعیت عمومی سلامت کمک کند. همچنین محدود کردن مصرف الکل و اجتناب از سیگار می تواند تاثیر مثبتی بر کاهش خطر سرطان داشته باشد.
نقش ژنتیک در بروز سرطان پستان در آقایان چقدر است؟
ژن های خاص مانند BRCA2 و به طور کمتر BRCA1 می توانند خطر ابتلا به سرطان پستان را افزایش دهند. افرادی که دارای این جهش ها هستند ، بیشتر مستعد ابتلا به این بیماری می باشند. همچنین سابقه خانوادگی سرطان سینه و سرطان های دیگر می تواند نشان دهنده افزایش خطر ژنتیکی باشد. با این حال عوامل ژنتیکی تنها یکی از عوامل موثر هستند و سبک زندگی و عوامل محیطی نیز در ابتلا به این بیماری نقش دارند. شناسایی ژنتیکی می تواند در پیشگیری و مدیریت بیماری کمک کننده باشد.
رابطه هورمون ها و سرطان پستان در آقایان
رابطه هورمون ها با سرطان پستان در آقایان بسیار مهم و تاثیرگذار است ، زیرا تعادل هورمونی نقش کلیدی در رشد و تکامل بافت پستان دارد. در مردان ، سطح تستوسترون معمولا بالاست و استروژن در حد پایین وجود دارد اما وقتی این تعادل به هم می خورد ، به ویژه زمانی که میزان استروژن افزایش یابد یا نسبت استروژن به تستوسترون به شکل غیرطبیعی بالا رود ، خطر ابتلا به سرطان پستان افزایش می یابد.
افزایش استروژن می تواند به دلایل مختلفی رخ دهد از جمله بیماری های کبدی که باعث کاهش متابولیسم استروژن می شوند ، مصرف داروهای هورمونی یا استروژن مانند بیماری های غدد درون ریز مانند تومورهای ترشح کننده هورمون یا سندروم های ژنتیکی مثل کلاین فلتر که باعث بالا رفتن سطح استروژن در مردان می شوند. استروژن می تواند باعث تحریک سلول های بافت پستان شود و در برخی موارد منجر به رشد غیرطبیعی و تبدیل سلول ها به سلول های سرطانی شود.
از سوی دیگر ، کاهش سطح تستوسترون نیز ممکن است تعادل هورمونی را به نفع استروژن تغییر دهد و این وضعیت می تواند رشد تومورها را تسهیل کند. به همین دلیل ، مردانی که دچار اختلالات هورمونی یا درمان های هورمونی خاص هستند ، باید تحت نظر باشند و نسبت به هرگونه تغییر در بافت پستان خود حساس باشند. در کل تغییرات هورمونی و به ویژه افزایش استروژن در مردان از عوامل مهم و تاثیرگذار در ایجاد سرطان پستان به شمار می رود و بررسی وضعیت هورمونی می تواند در تشخیص و درمان این بیماری نقش موثری داشته باشد.
